เมื่อพระพุทธองค์ ประทับอยู่ที่ พระเวฬุวัน ทรงปรารภเรื่องนี้ ใจความย่อว่า คนขัดสนชื่อว่า ปุณณะ อยู่ในกรุงราชคฤห์ รับจ้างอยู่ในบ้านสุมนเศรษฐี ในเรือนของเขามีทั้งหมด 3 คน คือ นายปุณณะ1 ภรรยา1 ธิดาชื่ออุตตรา1
ในเมืองนั้น เขามีการเล่นนักษัตรกันตลอด 7 วัน ท่านสุมนเศรษฐีให้โอกาสแก่บริวารชนไปเที่ยวงานได้ แต่นายปุณณะไม่ไปเที่ยวงาน ต้องการจะไปทำการรับจ้าง เพื่อหาปัจจัยมาจุนเจือครอบครัวเท่านั้น โดยมีความคิดเห็นว่า การเล่นนักษัตรเป็นเรื่องของคนมีทรัพย์ ในเรือนของเรา ข้าวสารจะต้มข้าวต้มเพื่อรับประทานในวันพรุ่งนี้ก็ไม่มี ดังนั้น เขาจึงออกไปรับจ้างไถนา สั่งภรรยาว่า น้องจ๋า ชาวเมืองเล่นนักษัตรกัน พี่จักต้องไปทำการรับจ้างเพราะความที่เราเป็นคนจน วันนี้ขอให้น้องจงต้มผักสัก 2 เท่า แล้วนำอาหารไปให้พี่นะ จากนั้นเขาก็จูงโคไปรับจ้างไถนาต่อไป
ในกาลนั้น พระสารีบุตรเถระ เข้านิโรธสมาบัติตลอด 7 วัน และในวันนั้นพอดี พิจารณาดูว่า “วันนี้เราควรจะทำความสงเคราะห์แก่ใครหนอแล?”
เห็นนายปุณณะ ซึ่งเข้าไปปรากฏในภายในข่ายคือญาณของตน จึงถือบาตรและจีวรไปยังที่ไถนาของเขา ได้ยืนแลดูพุ่มไม้พุ่มหนึ่งที่ริมบ่อ
นายปุณณะเห็นพระเถระแล้วจึงวางไถไว้ ไหว้พระเถระด้วยเบญจางคประดิษฐ์ แล้วคิดว่า “พระเถระคงจักต้องการไม้สีฟัน” จึงได้ทำไม้สีฟันให้เป็นกับปิยะถวาย
ขณะนั้น พระเถระได้นำบาตรและผ้ากรองน้ำออกมาให้ เขาคิดว่าพระเถระจักมีความต้องการด้วยน้ำดื่ม จึงได้กรองน้ำดื่มถวาย พระเถระได้ออกเดินทางมุ่งหน้าไปภายในพระนคร
ภรรยาของนายปุณณะ กำลังนำอาหารมาให้สามี พบพระเถระในระหว่างทาง นางจึงคิดว่า เมื่อเรามีไทยธรรม เราก็ไม่พบพระผู้เป็นเจ้า เมื่อเราพบพระผู้เป็นเจ้า ไทยธรรมเราก็ไม่มี ก็วันนี้ เราได้พบพระผู้เป็นเจ้าแล้ว ทั้งไทยธรรมก็มีอยู่พร้อม พระผู้เป็นเจ้าจักทำความอนุเคราะห์แก่เราหรือหนอ นางจึงวางภาชนะใส่อาหารลง แล้วไหว้พระเถระด้วยเบญจางคประดิษฐ์ กล่าวว่า ท่านผู้เจริญ ขอพระผู้เป็นเจ้าอย่าได้คิดว่า อาหารนี้ เศร้าหมองหรือประณีต จงทำความสงเคราะห์แก่ทาสของพระผู้เป็นเจ้าเถิด พระเถระน้อมบาตรเข้าไปรับ นางใส่อาหารลงในบาตร ทำความปรารถนาว่า ดิฉันพึงเป็นผู้มีส่วนแห่งธรรมที่พระผู้เป็นเจ้าเห็นแล้วนั้นแหละ พระเถระให้พรว่า จงสำเร็จอย่างนั้นเถิด พระเถระได้ฉันภัตตาหาร ณ ที่สมควรแห่งหนึ่ง
ฝ่ายนาง ได้กลับไปหาข้าวสารมาหุงใหม่ นายปุณณะไถนาไปได้ไม่มากนัก ทนความหิวไม่ไหว จึงปล่อยโค ตนเองเข้าไปที่ร่มไม้แห่งหนึ่ง นั่งคอยภรรยาอยู่
ภรรยาของเขาถืออาหารเดินไป เห็นสามีหิว จึงชิงบอกก่อนว่า พี่จ๋า ขอพี่จงทำใจให้ผ่องใสสักวันหนึ่งเถิด วันนี้น้องได้นำอาหารมาแต่เช้าตรู่ พบพระธรรมเสนาบดีในระหว่างทาง จึงถวายอาหารของพี่แก่พระเถระนั้น แล้วกลับไปหุงอาหารมาใหม่ ขอพี่จงทำใจให้เลื่อมใสเถิด
สามีพูดกับภรรยาว่า น้องจ๋า น้องถวายอาหารของพี่แก่พระผู้เป็นเจ้า ทำความดีแล้ว ตอนเช้าตรู่วันนี้ พี่ก็ได้ถวายไม้สีฟัน น้ำบ้วนปากแก่พระผู้เป็นเจ้าแล้ว มีใจเลื่อมใสเพลิดเพลินถ้อยคำนั้น เป็นผู้มีกายอ่อนเพลียเพราะได้อาหารสาย พาดศีรษะลงบนตักของภรรยานั้นแล้วก็หลับไป
ครั้งนั้น ที่ที่เขาไถแล้วแต่เช้าตรู่ ได้เป็นทองคำเนื้อสุกปลั่งทั้งหมดจนกระทั่งฝุ่นละอองดิน ตั้งอยู่งดงามดุจกองดอกกัณณิกา เขาตื่นขึ้นแลเห็น จึงพูดกะภรรยาว่า น้องจ๋า ที่ที่พี่ไถแล้วนั่น ปรากฏแก่สายตาของพี่เป็นทองคำทั้งหมด เพราะพี่ได้อาหารสายเกินไป ตาพี่จะลายไปกระมังหนอ?
ภรรยาก็รับรองว่า ที่นั่นก็ปรากฏแก่น้องอย่างนั้นเหมือนกัน เขาลุกขึ้นไปในที่นั้น จับก้อนหนึ่งตีที่งอนไถ ทราบแน่ว่าเป็นทองคำจริงๆ จึงคิดว่า โอ ทานที่เราถวายแก่พระผู้เป็นเจ้า มหาเสนาบดีให้ผลในวันนี้เอง จึงนำเอาทองคำใส่ถาดจนเต็ม แล้วถวายบังคมพระราชา พระราชาส่งเกวียนไปขนทองคำทั้งหมด มากองไว้ที่พระลานหลวง ได้เป็นกองสูงประมาณ 80 ศอก พระราชาทรงแต่งตั้งให้เป็นเศรษฐี ชื่อว่า พหุธนเศรษฐี ได้พระราชทานฉัตรสำหรับเศรษฐีแก่เขา พร้อมด้วยโภคะมากมาย
เศรษฐีนั้น ได้ทูลขอที่ปลูกบ้าน เมื่อปลูกบ้านแล้ว ทำบุญขึ้นบ้านใหม่ กับทำบุญฉลองฉัตรที่ได้รับพระราชทาน โดยนิมนต์พระพุทธเจ้า พร้อมทั้งพระสงฆ์มาเจริญพระพุทธมนต์แล้วถวายทาน 7 วัน พระศาสดาทรงทำอนุโมทนากถา เทศน์อนุปุพพกถาให้ฟัง
ในเวลาเทศน์จบ ชนทั้ง 3 คือ ปุณณเศรษฐี1 ภรรยา1 ลูกสาวชื่ออุตตรา1 ได้เป็นพระโสดาบัน
เรื่องนี้ก็พอชี้ให้เห็นเด่นชัดแล้วว่า การทำความดีนั้น ต้องได้ดีเป็นแน่ๆ และความดีนั้น สามารถจะให้ผลได้ในภพปัจจุบันทันตาเห็นนี้เอง